Πρόσφατη έρευνα του ΙΕΛΚΑ εξετάζει τις τάσεις της καταναλωτικής και ταξιδιωτικής συμπεριφοράς των Ελλήνων κατά την καλοκαιρινή περίοδο του 2026, σε ένα περιβάλλον όπου οι οικονομικές πιέσεις συνεχίζουν να επηρεάζουν σημαντικά τις επιλογές των νοικοκυριών. Τα ευρήματα δείχνουν ότι, αν και οι διακοπές παραμένουν βασική επιθυμία για μεγάλο μέρος του πληθυσμού, η μορφή τους προσαρμόζεται όλο και περισσότερο σε πιο οικονομικές και ευέλικτες λύσεις, με έμφαση στον έλεγχο του κόστους και την αξιοποίηση εγχώριων επιλογών.
Συγκεκριμένα, το 50% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι δεν προγραμματίζει διακοπές για το καλοκαίρι του 2026, ενώ το υπόλοιπο 50% σκοπεύει να ταξιδέψει, κυρίως με περιορισμούς (34%), ενώ μικρότερα ποσοστά αναφέρουν ότι θα κινηθούν όπως κάθε χρόνο (14%) ή με περισσότερες ημέρες (2%). Ο μέσος χρόνος διακοπών για όσους ταξιδεύουν διαμορφώνεται στις 11,4 ημέρες, επιβεβαιώνοντας τη σταθερή τάση για σύντομες αποδράσεις.
Ως προς τη διαμονή και τους προορισμούς, κυριαρχούν οι πιο οικονομικές επιλογές. Οι εξοχικές κατοικίες (ιδιόκτητες ή τρίτων), τα ενοικιαζόμενα δωμάτια (35%) και οι εναλλακτικές λύσεις διαμονής επιλέγονται σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό σε σχέση με τα ξενοδοχεία (14%), ενώ οι ακριβότερες μορφές διακοπών παραμένουν περιορισμένες. Αντίστοιχα, η πλειονότητα επιλέγει προορισμούς στην ηπειρωτική Ελλάδα κοντά σε θάλασσα (57%), ακολουθούν τα νησιά (38%), ενώ το εξωτερικό περιορίζεται στο 9%, αναδεικνύοντας σαφή στροφή προς εγχώριες και πιο προσιτές επιλογές.
Σημαντικές διαφοροποιήσεις καταγράφονται και στις καταναλωτικές συνήθειες κατά τη διάρκεια των διακοπών, με έντονη έμφαση στη μείωση κόστους και την αυτοδιαχείριση της κατανάλωσης. Το 41% δηλώνει ότι μαγειρεύει συχνά, το 70% πραγματοποιεί αγορές από σούπερ μάρκετ ή μίνι μάρκετ, ενώ το 79% επισκέπτεται φούρνους και αρτοποιεία. Παράλληλα, το 62% προτιμά τοπικά προϊόντα, ενισχύοντας την τοπική οικονομία και αναζητώντας πιο αυθεντικές αλλά οικονομικές επιλογές.
Ιδιαίτερη σημασία έχει ο ρόλος των μίνι μάρκετ, καθώς το 41% των καταναλωτών τα επιλέγει ως βασικό σημείο καθημερινών αγορών στις διακοπές. Τα μίνι μάρκετ αναδεικνύονται σε κρίσιμο κρίκο της τουριστικής κατανάλωσης, προσφέροντας άμεση πρόσβαση σε βασικά προϊόντα, ευκολία και ευελιξία, καλύπτοντας ανάγκες μικρής κλίμακας με συχνές επισκέψεις. Μαζί με τα σούπερ μάρκετ, τους φούρνους και τα λοιπά τοπικά καταστήματα, διαμορφώνουν ένα υβριδικό μοντέλο κατανάλωσης που συνδυάζει οικονομία και τοπική ενίσχυση.
Παράλληλα, το 45% των καταναλωτών δηλώνει ότι θα μειώσει τη φετινή του δαπάνη, κυρίως λόγω του αυξημένου κόστους μετακίνησης, διαμονής και εστίασης. Η τάση αυτή οδηγεί σε μεγαλύτερη προσεκτικότητα στις αγορές και σε ενίσχυση των πιο προσιτών επιλογών.
Τέλος, ως προς τα σημεία πώλησης τροφίμων, κυριαρχούν οι φούρνοι και τα αρτοποιεία (68%), οι μεγάλες αλυσίδες σούπερ μάρκετ (66%), οι μικρότερες αλυσίδες (48%) και τα μίνι μάρκετ (41%), επιβεβαιώνοντας την ισχυρή παρουσία της τοπικής και μικρής λιανικής κατά την καλοκαιρινή περίοδο. Συνολικά, διαμορφώνεται ένα καταναλωτικό πρότυπο που, παρά τον περιορισμό των δαπανών, ενισχύει την καθημερινή τοπική αγορά και ειδικά τα μικρά σημεία λιανικής, με τα μίνι μάρκετ να αποκτούν ολοένα και πιο κεντρικό ρόλο στην εμπειρία των διακοπών.
